Poświęcenia tablicy upamiętniającej biskupa płk. Mateusza (Siemaszko)

We wtorek 19 listopada 2024 r. we wsi Babice (powiat Biłgorajski) został poświęcony kamień upamiętniający hierarchę Cerkwi prawosławnej w Polsce, biskupa płk. Mateusza (Siemaszko). Uroczystości przewodniczyli Jego Ekscelencja Najprzewielebniejszy Abel, Arcybiskup Lubelski i Chełmski oraz Jego Ekscelencja Najprzewielebniejszy Jerzy, Arcybiskup Wrocławski i Szczeciński, Prawosławny Ordynariusz Wojskowy.

Pomnik został ustanowiony z inicjatywy Prawosławnej Diecezji Lubelsko-Chełmskiej oraz Prawosławnego Ordynariatu Wojska Polskiego. Wydarzenie mogło się odbyć dzięki aktywnemu zaangażowaniu Instytutu Pamięci Narodowej oraz Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych.

Miejsce, usytuowania kamienia nie jest przypadkowe. W miejscu, gdzie dzisiaj znajduje się Szkoła Podstawowa mieściła się plebania, gdzie 130 lat temu, 22 października 1894 r. urodził się Konstanty Siemaszko. Jego ojciec był wówczas proboszczem parafii prawosławnej w Babicach.

         Uroczystość odbyła się zgodnie z ceremoniałem wojskowym przy obecności sztandaru wojskowego oraz kompanii honorowej wystawionej przez 3 Zamojski batalion zmechanizowany.

         Na początku uroczystości głos zabrał arcybiskup Abel. Hierarcha wprowadził zebranych w znaczenie uroczystości oraz przedstawił postać biskupa płk. Mateusza (Siemaszko).

Następnie miała miejsce ceremonia odsłonięcia kamienia upamiętniającego. Aktu odsłonięcia dokonali: arcybiskup Abel, arcybiskup Jerzy, dr. Robert Derewenda – dyrektor Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Lublinie, Magdalena Sawka, radca Departamentu Uroczystości Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych oraz wójt Gminy Obsza – Andrzej Placek.

 Podczas uroczystości sprawowana była również panichida za spokój duszy biskupa Mateusza. Podczas nabożeństwa hierarchowie dokonali poświęcenia tablicy pamięci. Oprawę muzyczną zapewnił chór duchowieństwa Prawosławnej Diecezji Lubelsko-Chełmskiej pod dyrekcją diakona Ivana Natiażko.

Po nabożeństwie miały miejsce przemówienia okolicznościowe. Jako pierwszy głos zabrał dr. Robert Derewenda – dyrektor Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Lublinie. Pan Dyrektor zaznaczył, że „Biskup Mateusz to żołnierz i kapelan Wojska Polskiego, człowiek oddany Rzeczypospolitej, walczący w wojnie polski – bolszewickiej, zaangażowany w działalności polskiego wojska w okresie II wojny światowej, szczególnie Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie i w tworzenie polskiej emigracji po II wojny światowej na zachodzie Europy”.

Następnie Pani Magdalena Sawka odczytała list ministra Lecha Parella – szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych.

Głos zabrał również wójt gminy Obsza – Andrzej Placek. Pan wójt podkreślił znaczenie tego wydarzenia dla całego regionu oraz zapewnił, że szkoła podstawowa w Babicach będzie dbała na co dzień o miejsca, gdzie upamiętniony został biskup Mateusz.

Kolejne słowa wdzięczności wyraził proboszcz rzymskokatolickiej parafii w Łukowej ks. Waldemar Kostrubiec. Duchowny podkreślił również ekumeniczny wymiar wydarzenia, które miało miejsce w Babicach.

Następnie ze słowem podsumowania oraz osobistej refleksji zwrócił się arcybiskup Jerzy. Władyka podkreślił, że osobiście przeżywa wydarzenie z kilku powodów. Między innymi ze względu na to, że uczestniczył w 2012 r. w ekshumacji biskupa Mateusza na cmentarzu Brompton w Londynie. Arcybiskup wspomniał również o swoich rozmowach z przyjacielem biskupa Mateusza – biskupem Tiatyry Grzegorzem, który opowiadał o tęsknocie biskupa Mateusza za Polską, za ojczyzną, do której nie mógł powrócić.

Następnie dla uczczenia pamięci biskupa Mateusza została odegrana pieśń „Śpij kolego” oraz delegacje złożyły wieńce.

Na zakończenie uroczystości głos zabrał arcybiskup Abel. Jego Ekscelencja podziękował za ogromne zaangażowanie w organizację uroczystości dla wójta gminy Obsza – Andrzeja Placek oraz dla pani Ewy Bodys-Tererycz – dyrektor Szkoły Podstawowej w Babicach. Na znak wdzięczności Arcybiskup wręczył ikony Częstochowskiej Matki Bożej.

Następnie wszyscy udali się na wojskowy poczęstunek przygotowany przez 32 Wojskowy Oddział Gospodarczy w Zamościu.

 

 

—————————————-

Bp płk Mateusz (Siemaszko)

Mateusz (świeckie imię Konstanty) Siemaszko urodził się w 22 października 1894 r. we wsi Babice. Ukończył gimnazjum, a następnie uczył się w seminarium duchownym w Chełmie.

W 1920 r. rozpoczął służbę w armii polskiej. Brał udział w wojnie polsko- bolszewickiej. Po wojnie został zdemobilizowany. Po zwolnieniu z wojska pracował jako nauczyciel.

W 1922 r. przyjął święcenia kapłańskie. Pełnił obowiązki duszpasterskie w parafii prawosławnej pw. Świętej Trójcy w Tarnogrodzie (pow. biłgorajski). W 1925 r. zmarła jego żona. Wkrótce ks. Konstanty Siemaszko został kapelanem wojskowym. Służył jako kapelan w garnizonach w Krakowie i Lwowie.

29 listopada 1938 r. przyjął sakrę biskupią. Nowowyświęcony biskup Mateusz został biskupem wikariuszem diecezji wileńskiej z tytułem biskupa brasławskiego.

W listopadzie 1939 r. hierarcha przeniósł się do Francji, gdzie nawiązał kontakt z polskim rządem emigracyjnym, na czele którego stanął w tym czasie gen. Władysław Sikorski. Wkrótce biskup Mateusz przydzielony został do Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego.

W styczniu 1945 r. biskup Mateusz znalazł się w Londynie. Został awansowany do stopnia pułkownika. Pełnił służbę w Ministerstwie Obrony Narodowej. Jednocześnie został mianowany zastępcą prawosławnego biskupa wojskowego Sawy (Sowietowa). Biskup Mateusz objął też obowiązki szefa duszpasterstwa prawosławnego w 1. Korpusie Wojska Polskiego w Szkocji. Wspólnie z biskupem Sawą zapewniał posługę duszpasterską żołnierzom polskim.

Po zakończeniu wojny biskup Mateusz zamieszkał w Londynie gdzie zmarł 13 marca 1985 r.

30 grudnia 2012 r. ekshumowane doczesne szczątki bp. Mateusza, staraniem Prawosławnego Ordynariatu Wojska Polskiego, trafiły do Polski, a 31 grudnia uroczyście złożone do grobu na Prawosławnym Cmentarzu na Woli w Warszawie.

Foto: Jan Bogdan, bilgoraj.com.pl

 

@font-face {font-family:”Cambria Math”; panose-1:2 4 5 3 5 4 6 3 2 4; mso-font-charset:0; mso-generic-font-family:roman; mso-font-pitch:variable; mso-font-signature:3 0 0 0 1 0;}@font-face {font-family:”Malgun Gothic”; panose-1:2 11 5 3 2 0 0 2 0 4; mso-font-alt:”맑은 고딕”; mso-font-charset:129; mso-generic-font-family:swiss; mso-font-pitch:variable; mso-font-signature:-1879048145 701988091 18 0 524289 0;}@font-face {font-family:”@Malgun Gothic”; mso-font-charset:129; mso-generic-font-family:swiss; mso-font-pitch:variable; mso-font-signature:-1879048145 701988091 18 0 524289 0;}p.MsoNormal, li.MsoNormal, div.MsoNormal {mso-style-unhide:no; mso-style-qformat:yes; mso-style-parent:””; margin:0cm; mso-pagination:widow-orphan; font-size:12.0pt; font-family:”Times New Roman”,serif; mso-fareast-font-family:”Malgun Gothic”; mso-fareast-theme-font:minor-fareast; mso-bidi-font-family:”Times New Roman”; mso-bidi-theme-font:minor-bidi;}.MsoChpDefault {mso-style-type:export-only; mso-default-props:yes; font-family:”Calibri”,sans-serif; mso-ascii-font-family:Calibri; mso-ascii-theme-font:minor-latin; mso-fareast-font-family:”Malgun Gothic”; mso-fareast-theme-font:minor-fareast; mso-hansi-font-family:Calibri; mso-hansi-theme-font:minor-latin; mso-bidi-font-family:”Times New Roman”; mso-bidi-theme-font:minor-bidi;}div.WordSection1 {page:WordSection1;}