Pamięci Świętych Męczenników Chełmskich i Podlaskich

W dniach 9-10 czerwca w Chełmie odbyły się w uroczystości z okazji święta Świętych Męczenników Chełmskich i Podlaskich. Co roku na początku czerwca w Chełmie obchodzona jest pamięć tych, którzy oddali swoje życie za wiarę prawosławną w latach 40. XX wieku. Tegoroczne obchody miały szczególne znaczenie, gdyż były to jednocześnie centralne obchody 65. rocznicy akcji „Wisła”, organizowane przez Kościół prawosławny w Polsce. Uroczystości święta Męczenników Chełmskich i Podlaskich rozpoczęły się 9 czerwca w cerkwi pw. św. Jana Teologa w Chełmie nabożeństwem całonocnego czuwania. Celebrował je arcybiskup lubelski i chełmski Abel w asyście duchownych diecezji. Kolejna część obchodów święta miała miejsce w niedzielę, 10 czerwca. Rozpoczęła się ona porannym akatystem do św.św. Męczenników Chełmskich i Podlaskich. Był on celebrowany przed relikwiami i ikoną świętych w chełmskiej cerkwi. Przed dziesiątą najmłodsi chełmscy parafianie w języku ojczystym – po ukraińsku – powitali przybyłych na święto arcypasterzy przed cerkwią pw. św. Jana Teologa. Po przywitaniu ich również przez chełmskiego starostę Andrzeja Darmorosta i proboszcza ks. Jana Łukaszuka rozpoczęła się Boska Liturgia. Celebrowana była ona przez arcybiskupa lubelskiego i chełmskiego Abla, biskupa brzeskiego i kobryńskiego Jana oraz biskupa gorlickiego Paisjusza. Asystowało im licznie przybyłe duchowieństwo zarówno z diecezji lubelsko-chełmskiej, jak też z diecezji białostocko-gdańskiej, brzesko-kobryńskiej, włodzimiersko-kowelskiej oraz monasteru z Jabłecznej. W uroczystościach wraz z wiernymi diecezji lubelsko-chełmskiej wzięła udział grupa pielgrzymów z Ukrainy – wysiedlonych z Chełmszczyzny w latach czterdziestych „chołmszczakiw”, którzy przyjeżdżają odwiedzić swoje ojczyste strony i uczcić pamięć najbliższych im świętych. Był również obecny przedstawiciel państwa ukraińskiego – wicekonsul Witalij Biły z Konsulatu Generalnego Ukrainy w Lublinie. W tym roku święto św.św. Męczenników Chełmskich i Podlaskich w Chełmie miało dodatkowy wymiar. Przypada bowiem 65. rocznica akcji „Wisła”, podczas której wiosną i latem 1947 r. wysiedlono dziesiątki tysięcy Ukraińców z Łemkowszyzny, Bojkowszczyzny, Przemyskiego, Chełmszczyzny i Południowego Podlasia na tzw. Ziemie Odzyskane. Chełmskie uroczystości były centralnymi obchodami 65. rocznicy akcji „Wisła” w Kościele prawosławnym w Polsce. Ten wymiar święta szczególnie podkreślił w swoim kazaniu biskup Paisjusz. Na zakończenie uroczystości odsłużona została krótka modlitwa za ofiary akcji „Wisła”, a następnie molebien do św.św. Męczenników Chełmskich i Podlaskich. Do wiernych zwrócili się też ze słowem gospodarz święta – arcybiskup Abel oraz biskup Jan, a także proboszcz chełmskiej parafii, ks. Jan Łukaszuk. Tego dnia po południu, jak co roku odsłużona została panichida we wsi Wierzchowiny. Jest ona upamiętnieniem i modlitwą za dusze prawosławnych Ukraińców – mieszkańców tej wsi, którzy zostali zamordowani w 1945 r. Nabożeństwu przewodniczył arcybiskup lubelski i chełmski Abel wraz z duchowieństwem. Na nabożeństwie był obecny wicekonsul Witalij Biły oraz starosta krasnostawski Janusz Szpak, a także przedstawiciele władz miejscowej gminy Siennica Różana. Chełmskie uroczystości ku czci św.św. Męczenników Chełmskich i Podlaskich wpisały się już w tradycję Chełmszczyzny i Podlasia, są ważne dla prawosławnych wiernych tych regionów oraz ludzi pochodzących z tych ziem – wysiedlonych na wschód lub w ramach akcji „Wisła”. Są one modlitwą do orędowników Chełmszczyzny i Podlasia. Przejawem zachowania pamięci historycznej o przeszłości przodków były też obchody 65. rocznicy akcji „Wisła”, która tak boleśnie doświadczyła ukraińską społeczność prawosławną tej ziemi. Materiałów dźwiękowych ze święta można posłuchać na stronie Prawosławnego Radia Internetowego Diecezji Lubelsko-Chełmskiej: Liturgiakazanie biskupa Paisjusza, modlitwa za ofiary akcji „Wisła” i molebien do św.św. Męczenników, reportaż